مصاحبه

فرار مالیاتی در بازار مسکن و تبعات آن

مالیات بر مسکن

 

یکی از مباحث داغ این روزهای بازار مسکن اتخاذ یک ردیف مالیاتی دیگر با عنوان مالیات بر عایدی سرمایه با تمرکز بر بخش مسکن است. قانونی که پس از عملیاتی شدن، مالکان و سازندگان را مکلف به پرداخت درصدی از سود فعالیت عمرانی خود به عنوان مالیات بر عایدی سرمایه می‌­کند. در گزارش قبل مشخصات این ردیف مالیاتی، جزئیات و تاثیر مالیات بر مسکن استیجاری را مطالعه کردید. حالا در گفت‌وگویی با فرشید پورحاجت، دبیر کانون سراسری انبوه سازان ایران، مزایا و معایب تنفیذ این ردیف مالیاتی را جویا شدیم که در ادامه می خوانید:
به نظر شما مالیات بر مسکن می­تواند محرکی برای بازگشت رونق به بازار مسکن و روشی برای مقابله با سوداگری در این بازار باشد؟
مالیات بر عایدی سرمایه یک ابزار کاربردی در کشورهای دیگر به شمار می‌­رود و پروسه دریافت مالیات در صنایع مختلف این کشورها به خوبی در جریان است. منتها ظاهرا درکشور ما قوانین درجهت مبارزه با کارآفرینی برنامه ریزی شده و هیچ ارتباطی با توسعه و افزایش تولید ندارد.
آن چیزی که در حال حاضر مشهود است، این است که این طرح‌ها و سیاست‌ها با نگاه درآمدی برای پوشش کمبودهای درآمدی ارگان‌ها و سازمان‌های دولتی در نظر گرفته شده است و مزیت دیگری ندارد.
معتقدم مالیات بر عایدی سرمایه به خصوص مالیات بر مسکن هیچ‌گونه کمکی به بازار مسکن نخواهد کرد. بلکه پیکره بیمارگونه مسکن را بیمارتر و ضعیف‌تر می‌­کند. این اقدامات مانند مالیات بر عایدی سرمایه و مالیات بر مسکن باعث می­‌شود همین ظرفیت کوچکی که در بازار مسکن وجود داشت و با تصمیمات غیر کارشناسی و لحظه‌ای این چند سال اخیر، روز به روزضعیف‌تر شد را به مرحله بحران برساند.
در واقع هرگونه دریافت وجه از تولید کننده هزینه‌های ساخت را افزایش خواهد داد واین هزینه‌ها درنهایت به مصرف‌کننده نهایی فشار مضاعف وارد می‌­کند، زیرا سیستم و ساختار مالیاتی درکشور ما مشکل دارد. اگر با این تفکر که می‌­توان با ایجاد مالیات‌های سنگین این مسیر را هموار کرد اقدام به تصمیم گیری و سیاست گذاری می‌­کنیم، سخت در اشتباهیم.
اگر قراراست مالیاتی دریافت شود باید مالیات از عایدی سرمایه در بخش زمین باشد، زیرا سوداگری و فرار مالیاتی دراین حوزه زیاد است و باید از این فرار مالیاتی جلوگیری کرد.
تولیدکنندگان مسکن در فضایی کاملا شفاف فعالیت می­‌کنند و مالیات خود را در زمان معین پرداخت می­‌کنند و فرار مالیاتی در این بخش اتفاق نمی‌افتد. گفتنی است در این شرایط کاملا رکودی، صدها صنعت وابسته به مسکن، تمام بندهای مالیاتی خود را پرداخت و به بازار تزریق می‌­کنند. هر چند در حال حاضر نیز در ماده ۷۷ قانون مالیات‌های مستقیم که هنوز هم اجرایی نشده، به جای اینکه بخش تولید را ازمالیات‌های سنگین معاف کنند، به فکر اعمال ردیف مالیاتی دیگری هستند.

 

مالیات بر مسکن

 

 

 در همین رابطه بخوانید:


به نظر شما وزارت راه وشهرسازی برای افزایش تولید چه راهکارهایی را باید در نظر بگیرد؟

در حال حاضر باید ابزارها و سیاست‌­های مشوقانه را برای بخش تولید در نظر بگیرند. از سال ۹۱ که  قوانین خلق الساعه و بدون کارشناسی در بازار مسکن به دفعات رخ داد، شرایطی ایجاد کرد که در امروزشاهد هستیم تولید مسکن از سالانه ۸۰۰ هزار واحد به ۳۰۰ هزارواحد تقلیل پیدا کرده است.
بخش کوچکی از این کاهش تولید به تحریم‌های خارجی برمی‌­گردد و بخش عمده آن به تصمیمات و قوانین نادرست وعدم رعایت حقوق تولید کننده در صنایع مختلف، به خصوص در بخش مسکن مربوط می‌شود. در مجموع به هیچ عنوان دریافت مالیات بر مسکن به خصوص در حوزه تولید، نه عامل کنترل کننده است و نه بازدارنده جهش قیمت‌ها. بلکه معتقدم باعث تشدید قیمت‌ها شده و بخش تولید را به شدت وارد بوروکراسی های اداری کرده وسایر برنامه‌های مالیاتی را تحت تاثیر قرار می‌­دهد.

 

مالیات بر مسکن

 

 

معتقدم مالیات بر عایدی سرمایه به خصوص مالیات بر مسکن هیچ‌گونه کمکی به بازار مسکن نخواهد کرد. بلکه پیکره بیمارگونه مسکن را بیمارتر و ضعیف‌تر می‌­کند.


با توجه به اینکه در کشورهای دیگر این پایه مالیاتی توانسته کمک شایانی به بخش مسکن کند، چرا در کشور ما معکوس این اتفاق رخ می‌دهد؟

در کشور ما فرار مالیاتی به شدت اتفاق می‌­افتد، چون نتوانستیم از ابزارهای مناسب مالیاتی به درستی استفاده کنیم. باید توجه داشته باشیم ما نمی‌توانیم ازبخشی از قوانین و الگوهای بین ­المللی تبعیت کنیم، ولی زیرساخت‌های اجرا و نظارت آن را نداشته باشیم.
این سوال پیش می‌آید که آیا بنگاه‌های تولیدی ما با ساختارهای بین­ المللی همخوانی دارند؟ پاسخ خیر است. ساختارهای تولیدی ما باید مبتنی با تجارت جهانی ساخته شود. اگربخواهیم الگوهای اقتصادی خارجی را بومی‌سازی کنیم باید کل ساختار را تغییردهیم.
مضاف بر اینکه درحال حاضرمشکل بزرگی به نام تورم افسار گسیخته وجود دارد، که در کنار آلوده بودن فضای تولید و کاهش شدید میزان ساخت و ساز، مشکلات زیادی به همراه آورده است. گفتنی است باید با اقدامات صحیح این دو موضوع بسیار مهم حل شود.
در صورت اصلاح موارد مطرح شده از سوی مجلس، دیگر نه نیازی به وضع مالیات جدید است و نه احتیاجی به قوانین و تصمیمات خلق‌الساعه داریم. از طرفی گردنه پیمایش صعودی قیمت‌ها طی شده و فشار سنگینی بر متقاضیان و مردم کشور عزیزمان وارد شده است که اعمال این قوانین شرایط فوق را سخت‌تر می‌­کند.

 

نرخ اجاره

 

 

 در همین رابطه بخوانید:


آیا وضع ردیف مالیات بر مسکن می­‌تواند در بازار و نرخ اجاره تاثیرگذار باشد؟

توجه داشته باشید بالغ بر ۶ میلیون خانوار که بیش ­از ۳۰ درصد مردم را شامل می‌­شود مجبور به زندگی در مسکن استیجاری هستند. این ماحصل سیاست‌گذاری‌های لحظه‌ای و تصمیمات یکی دو روزه نیست. از طرفی با توجه به وضعیت فعلی اقتصاد، شرایط برای خرید خانه بسیار سخت‌تر از پیش شده است و تعداد درخواست برای مسکن استیجاری افزایش می‌یابد. بادرنظر گرفتن مطالب یاد شده دریافت مالیات مصرف کنندگان نهایی که می‌­توانند مستاجران باشند را تحت الشعاع قرار می‌­دهد و فشار افزایش قیمت و نرخ اجاره رادر کنار تورم دوچندان می­‌کند.

 

فرار مالیاتی

 

 

در کشور ما فرار مالیاتی به شدت اتفاق می‌­افتد، چون نتوانستیم از ابزارهای مناسب مالیاتی به درستی استفاده کنیم. باید توجه داشته باشیم ما نمی‌توانیم ازبخشی از قوانین و الگوهای بین ­المللی تبعیت کنیم، ولی زیرساخت‌های اجرا و نظارت آن را نداشته باشیم.


دولت چگونه می­‌تواند به اجاره نشینان کمک کند؟

ابتدا باید ببینیم وزارت راه و شهرسازی به عنوان متولی بخش مسکن چه سیاست‌هایی برای اجاره‌داری حرفه‌ای و مسکن استیجاری و نرخ اجاره در نظر گرفته است؟ چه برنامه‌ریزی‌هایی برای ساخت و تولید مسکن استیجاری دنبال کرده است. آیا برنامه‌ای برای تولید و ساخت مسکن استیجاری به شرط تملیک داریم؟ متاسفانه جواب خیر است.
شوربختانه شاهد هستیم که تا امروز دولت‌ها وظیفه خود در خصوص مسکن استیجاری به خوبی عمل نکرده‌اند، وباید سازمان اجاره‌داری ساختارسازی شود تا دراین شرایط نامناسب بتواند کمک حال مردم باشد.

 

فرار مالیاتی

 

 

 در همین رابطه بخوانید:


راهکار شما برای کنترل اوضاع وکنترل قیمت‌های افسار گسیخته در بازار اجاره چیست؟

در این سال‌ها قیمت مسکن به شدت افزایش پیدا کرده و همان‌طور که می‌­دانید نرخ اجاره تابعی از قیمت تمام شده ملک است. ازطرف دیگر قیمت مسکن از اقتصاد کلان پیروی می‌­کند و نرخ افزایش قیمت مسکن و نرخ اجاره از تورم نشات می­‌گیرد.
گفتنی است تورمی که در این سال‌ها کنترل نشده این شرایط نامناسب را درحوزه مسکن ایجاد کرده است. در مجموع دولت باید تورم را مدیریت کند تا قیمت مسکن و سایر کالاها کنترل شود. گفتنی است در اقتصاد، تمام معاملات با هم همخوانی دارد وهرچه افزایش قیمت درسایر بخش ها رخ دهد، مسکن نیز به تبع آن گران می‌­شود.
با تمام شدن ماه مبارک رمضان فصل نقل و انتقالات آغاز می‌­شود. باید ببینیم به کسانی که در این بازه زمانی قصد ورود به بازار اجاره را دارند و با قیمت‌های سرسام آور مواجه می­‌شوند چه کمکی می‌توانیم بکنیم. با وجود این مباحث امسال هم نمی­‌توانیم هیچ اقدام شایسته‌ای انجام دهیم و این شعارها بیشتر مصرف درون سازمانی دارد تا عملیاتی.

 

فرار مالیاتی

 

 

اگر قراراست مالیاتی دریافت شود باید مالیات از عایدی سرمایه در بخش زمین باشد، زیرا سوداگری و فرار مالیاتی دراین حوزه زیاد است و باید از این فرار مالیاتی جلوگیری کرد.


نتیجه‌گیری:

  • مالیات بر عایدی سرمایه یک ابزار کاربردی در کشورهای دیگر به شمار می‌­رود و پروسه دریافت مالیات در صنایع مختلف این کشورها به خوبی در جریان است. منتها ظاهرا درکشور ما قوانین درجهت مبارزه با کارآفرینی برنامه ریزی شده و هیچ ارتباطی با توسعه و افزایش تولید ندارد.
  • در این سال‌ها قیمت مسکن به شدت افزایش پیدا کرده و همان‌طور که می‌­دانید نرخ اجاره تابعی از قیمت تمام شده ملک است. ازطرف دیگر قیمت مسکن از اقتصاد کلان پیروی می‌­کند و نرخ افزایش قیمت مسکن و نرخ اجاره از تورم نشات می­‌گیرد.
  • دریافت مالیات مصرف کنندگان نهایی که می‌­توانند مستاجران باشند را تحت الشعاع قرار می‌­دهد و فشار افزایش قیمت و نرخ اجاره رادر کنار تورم دوچندان می­‌کند.

 

مطالب مرتبط

بازار مسکن محرک می خواهد نه بازدارنده تولید
یکی از مباحث داغ این روزهای بازار مسکن اتخاذ یک ردیف مالیاتی دیگر با عنوان مالیات برعایدی سرمایه با تمرکز بر بخش مسکن است که تا امروز که روزهای پایانی...
داده‌ها همچون نفت برای کشور­ ارزشمند هستند
  همانطور که منابع طبیعی همچون نفت و گاز در جهت توسعه کشور و کسب درآمدهای پایدار مورد استفاده قرار می­‌گیرد، داده‌ها نیز می‌­توانند در دنیای ت...
جدیدترین مشوق ناکارآمد در بازار مسکن!
افزایش سقف سنی خانه‌های مشمول دریافت وام مسکن، جدیدترین راهکار دولت و بانک مسکن برای رونق‌دهی به بازار مسکن است؛ بازاری که بعد از حدود ۲ سال سرکشی و ج...
آخرین وضعیت سامانه املاک و اسکان از نگاه رییس سازمان امور مالیاتی
وجود 2 و نیم میلیون خانه خالی در کشور ضررهای بسیاری برای اقتصاد مسکن دارد و صرفا با دریافت‌ مالیات ازمالکان آنها می‌توان آنها را وادار به فروش یا اجار...
مناطق میانی تهران رکوردار معاملات مسکن شدند
رئیس اتحادیه املاک: معاملات مسکن شهر تهران در مهر، حدود ۲۰درصد نسبت به شهریور افزایش یافته است. مصطفی‌قلی خسروی با بیان اینکه از یکم تا بیست و هفتم...

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بازار مسکن
اخبار بازار مسکن
مشاورین املاک
توصیه های اجاره و خرید خانه