پرداخت ودیعه یا همان پول پیش، برای بسیاری از مستأجران یکی از سنگینترین بخشهای قرارداد اجاره است. ممکن است مستأجر برای اجاره یک خانه، صدها میلیون یا حتی چند میلیارد تومان به عنوان قرضالحسنه یا ودیعه در اختیار موجر قرار دهد. به همین دلیل، نزدیک شدن به پایان قرارداد معمولاً با یک نگرانی جدی همراه است: آیا تمام پولم را پس میگیرم؟
این نگرانی همیشه به معنای آن نیست که موجر میتواند هر مبلغی را که خواست از ودیعه کم کند. برعکس، قانون برای استرداد ودیعه و نحوه برخورد با ادعای خسارت یا بدهی مستأجر، قواعد مشخصی دارد. برای نمونه، ماده ۴ قانون روابط موجر و مستأجر مصوب ۱۳۷۶ مقرر کرده است که در صورت وجود ودیعه یا تضمین، تخلیه و تحویل ملک به موجر با استرداد وجه یا سند مربوط به مستأجر یا سپردن آن به دایره اجرا ارتباط دارد. اگر موجر مدعی خسارت، اجاره معوق یا بدهی قبوض باشد و بخواهد آن را از محل ودیعه مطالبه کند، باید تشریفات قانونی مربوط را نیز رعایت کند.
با این حال، رفتار مستأجر هم اهمیت زیادی دارد. بعضی اشتباهها ممکن است باعث ایجاد خسارت واقعی، بدهی یا اختلاف حقوقی شوند و در نهایت بخشی از ودیعه را در معرض مطالبه قرار دهند.
نکته مهم این است که عبارت «از دست رفتن ودیعه» همیشه به معنای این نیست که مستأجر تمام پول پیش خود را از دست میدهد. در بسیاری از موارد، موضوع درباره کسر بخشی از ودیعه بابت خسارت یا بدهی قابل اثبات است. بنابراین مستأجر باید هم از ملک مراقبت کند و هم هنگام عقد قرارداد، پرداخت اجاره، تخلیه و تحویل خانه، مدارک و مستندات لازم را نگه دارد.
در ادامه ۱۲ اشتباه مهم را بررسی میکنیم؛ اشتباههایی که ممکن است در پایان قرارداد، دردسر مستأجر را بیشتر کنند.
۱. تحویل گرفتن خانه بدون ثبت وضعیت آن
یکی از سادهترین اشتباهها در شروع اجاره این است که مستأجر کلید خانه را تحویل میگیرد، وسایلش را میچیند و زندگی را شروع میکند، بدون اینکه وضعیت ملک را در همان روزهای اول بررسی و مستند کند.
فرض کنید هنگام تحویل خانه، دیوار اتاق از قبل ترک داشته، شیر آب آشپزخانه چکه میکرده یا بخشی از کابینت آسیب دیده بوده است. اگر این موارد ثبت نشوند، چند ماه بعد ممکن است همین خسارتها در زمان تخلیه به اختلاف تبدیل شوند.
مستأجر ممکن است بگوید:
«این خرابی از قبل وجود داشت.»
موجر هم ممکن است پاسخ دهد:
«وقتی خانه را تحویل دادم سالم بود.»
در چنین شرایطی، داشتن عکس و فیلم از وضعیت ملک در زمان تحویل میتواند بسیار کمککننده باشد.
چه کار کنیم؟راه حل چیست!؟
در ابتدای قرارداد، از قسمتهای مهم خانه عکس و فیلم بگیرید؛ بهخصوص:
□ دیوارها و سقف
□ کفپوش
□ کابینتها
□ در و پنجره
□ شیرآلات
□ سرویسهای بهداشتی
□ لوازم موجود در خانه
□ کولر، پکیج یا سایر تجهیزات
□ پارکینگ و انباری
□ کنتورهای آب، برق و گاز
اگر ایراد مشخصی وجود دارد، بهتر است در صورت امکان در صورتجلسه تحویل یا متن قرارداد نیز درج شود.
این کار ساده میتواند ماهها بعد، اختلاف بر سر اینکه «چه کسی این خسارت را ایجاد کرده» را بسیار آسانتر حل کند.
۲. تصور اینکه هر خسارتی را باید از جیب خود پرداخت کنید
در طرف مقابل، بعضی مستأجران آنقدر نگران ودیعه هستند که تصور میکنند مسئول هر خرابیای که در خانه ایجاد شود، خودشان هستند.
در حالی که هر خرابی الزاماً ناشی از تقصیر مستأجر نیست.
برای مثال، اگر یک وسیله برقی قدیمی به دلیل فرسودگی خراب شود، نمیتوان بدون بررسی علت خرابی، آن را به حساب خسارت مستأجر گذاشت.
مستأجر باید بین استهلاک طبیعی، خرابی ناشی از فرسودگی و خسارتی که در اثر استفاده نادرست یا تقصیر ایجاد شده تفاوت بگذارد.
مثلاً اگر رنگ دیوار بعد از چند سال استفاده معمولی کمی فرسوده شده باشد، این موضوع با شکستن عمدی یک در یا آسیب شدید به کابینت یکسان نیست.
بنابراین اگر موجر هنگام تخلیه ادعای خسارت کرد، مستأجر نباید صرفاً به دلیل ترس از دست دادن ودیعه، هر مبلغی را بدون بررسی بپذیرد.
۳. پرداخت نکردن اجارهبها و جمع شدن بدهی تا پایان قرارداد
یکی از واضحترین اشتباههایی که میتواند وضعیت مالی مستأجر را هنگام تخلیه پیچیده کند، عقب انداختن اجارهبهاست.
گاهی مستأجر تصور میکند چون مبلغ زیادی به عنوان ودیعه نزد موجر دارد، میتواند چند ماه اجاره را پرداخت نکند و در پایان قرارداد از همان ودیعه کم شود.
اما این کار میتواند مشکلاتی ایجاد کند.
اول اینکه اجارهبها یک تعهد مستقل قراردادی است و نباید بدون توافق روشن طرفین با ودیعه مخلوط شود.
دوم اینکه اگر درباره مبلغ بدهی اختلاف ایجاد شود، مستأجر ممکن است هنگام تخلیه با ادعای موجر درباره اجارههای پرداختنشده مواجه شود.
بنابراین بهتر است اجارهبها را طبق زمانبندی قرارداد پرداخت کنید و رسید یا مدرک پرداخت را نگه دارید.
اگر به هر دلیل قرار است مبلغی از ودیعه بابت اجارههای آخر قرارداد تسویه شود، بهتر است این موضوع با توافق روشن و قابل اثبات انجام شود.
۴. پرداخت نقدی بدون گرفتن رسید
«پول را به حسابش ریختم، خودش هم میداند.»
این جمله ممکن است چند ماه بعد تبدیل به یک اختلاف جدی شود.
مستأجر باید بتواند نشان دهد که:
□ ودیعه را پرداخت کرده است.
□ اجارهبها را پرداخت کرده است.
□ هزینهای را که بر عهده او بوده پرداخت کرده است.
□ در صورت توافق برای کسر مبلغی از ودیعه، آن توافق انجام شده است.
پرداخت بانکی معمولاً امکان اثبات بهتری نسبت به پرداخت نقدی بدون رسید دارد.
اگر پرداخت نقدی انجام میشود، رسید کتبی با ذکر مبلغ، تاریخ و بابت پرداخت تهیه کنید.
در پرداختهای بانکی نیز بهتر است شرح مناسبی برای انتقال وجه درج شود و رسیدها تا پایان قرارداد و حتی مدتی پس از آن نگهداری شوند.
۵. تمدید قرارداد بدون مشخص کردن تکلیف ودیعه قبلی
یکی دیگر از اشتباهات رایج، تمدید شفاهی قرارداد است.
مثلاً قرارداد یک ساله تمام شده و مستأجر و موجر توافق میکنند:
«همینجا بمان، سال بعد هم با همین شرایط ادامه میدهیم.»
ممکن است همه چیز خوب پیش برود، اما اگر بعداً اختلافی درباره مبلغ ودیعه، اجاره یا تاریخ تخلیه ایجاد شود، اثبات توافق جدید دشوارتر خواهد شد.
بهتر است در تمدید قرارداد، تکلیف موارد مهم روشن باشد:
□ مبلغ جدید ودیعه
□ مبلغ اجاره
□ مدت قرارداد
□ تاریخ شروع و پایان
□ شرایط افزایش اجاره
□ وضعیت ودیعه قبلی
□ شرایط تخلیه
□ مسئولیت تعمیرات و هزینهها
از طرف دیگر، قراردادهای اجاره طبق قانون ساماندهی بازار زمین، مسکن و اجارهبها باید شامل مدت، مبلغ اجاره و مبلغ قرضالحسنه باشند و در سامانههای مربوط ثبت شوند و پس از تأیید طرفین و شهود، شناسه رهگیری دریافت شود.
بنابراین بهتر است تمدید اجاره نیز مانند قرارداد اولیه، به شکل قابل استناد انجام شود.
۶. بیتوجهی به کد رهگیری و ثبت قرارداد اجاره
یکی از تغییرات مهم در سالهای اخیر، افزایش نقش ثبت الکترونیکی قراردادهای اجاره است.
طبق اصلاح ماده ۲ قانون روابط موجر و مستأجر در قانون ساماندهی بازار زمین، مسکن و اجارهبها، در قراردادهای اجاره باید مدت، مبلغ اجاره و مبلغ قرضالحسنه مشخص شود و قرارداد در سامانههای ثبت الکترونیک اسناد یا ثبت معاملات املاک و مستغلات کشور ثبت شود و پس از تأیید موجر، مستأجر و دو شاهد، شناسه یا کد رهگیری اخذ شود.
این موضوع فقط یک کار اداری ساده نیست.
ثبت قرارداد و داشتن مستندات مشخص میتواند در زمان بروز اختلاف درباره مواردی مانند:
□ مبلغ ودیعه
□ مبلغ اجاره
□ مدت قرارداد
□ تاریخ پایان اجاره
□ مشخصات طرفین
□ شرایط تخلیه
اهمیت پیدا کند.
البته کد رهگیری را نباید یک «تضمین مطلق برای پس گرفتن ودیعه» دانست. کد رهگیری به معنای این نیست که اگر مستأجر به ملک خسارت بزند یا بدهی داشته باشد، هیچ مبلغی قابل مطالبه نیست.
کارکرد اصلی آن، ثبت و قابل استنادتر شدن اطلاعات قرارداد در چارچوب قانونی مربوط است.
۷. انجام تغییرات در خانه بدون اجازه موجر
گاهی مستأجر با نیت بهتر کردن خانه، تغییراتی در ملک ایجاد میکند؛ برای مثال:
□ نصب کابینت
□ تغییر کفپوش
□ رنگآمیزی خاص
□ جابهجایی تجهیزات
□ تغییرات در دیوار
□ نصب تجهیزات ثابت
□ تغییرات در تأسیسات
اما مشکل زمانی ایجاد میشود که این تغییرات بدون هماهنگی با موجر انجام شده باشد.
ممکن است مستأجر تصور کند:
«من خانه را بهتر کردم.»
در حالی که موجر ممکن است بخواهد ملک در زمان تخلیه به وضعیت قبلی برگردد.
بنابراین قبل از انجام تغییرات قابل توجه، بهتر است موضوع با موجر هماهنگ شود و اگر توافقی درباره باقی ماندن تغییرات، پرداخت هزینه یا بازگرداندن ملک به وضعیت قبل وجود دارد، آن را مکتوب کنید.
۸. واگذار کردن خانه به شخص دیگر بدون توجه به قرارداد
فرض کنید مستأجر برای چند ماه به شهر دیگری میرود و خانه را در اختیار دوست یا یکی از آشنایانش قرار میدهد.
از نگاه مستأجر ممکن است اتفاق خاصی نیفتاده باشد؛ اما باید دید قرارداد اجاره درباره انتقال منافع یا واگذاری به دیگری چه شرایطی تعیین کرده است.
همچنین اگر شخص دیگری در ملک ساکن شود، ممکن است در صورت بروز خسارت، اختلاف درباره مسئولیت ایجاد شود.
بنابراین قبل از اینکه خانه را به فرد دیگری واگذار کنید یا شخص دیگری را بهعنوان ساکن اصلی وارد ملک کنید، قرارداد اجاره را بررسی کنید و در موارد لازم از موجر اجازه بگیرید.
این موضوع مخصوصاً در اجارههای کوتاهمدت، همخانه شدن یا واگذاری بخشی از ملک اهمیت بیشتری دارد.
۹. نگه داشتن کلید یا تخلیه نکردن ملک در موعد مقرر
یکی از اشتباههای مهم در پایان قرارداد این است که مستأجر تصور کند:
«چند روز بیشتر بمانم، اتفاقی نمیافتد.»
اما تاریخ پایان قرارداد مهم است و ادامه تصرف پس از آن میتواند اختلاف ایجاد کند.
اگر قرار است قرارداد تمدید شود، بهتر است تمدید آن روشن و قابل اثبات باشد.
اگر قرار نیست تمدید شود، مستأجر باید برای تخلیه و تحویل ملک برنامه داشته باشد.
در زمان تحویل نیز بهتر است:
□ کلیدها تحویل داده شوند.
□ وضعیت ملک ثبت شود.
□ کنتورها بررسی شوند.
□ تسویه قبوض انجام شود.
□ تحویل ملک مستند شود.
بهخصوص اگر ودیعه مبلغ قابل توجهی است، بهتر است تحویل خانه و تسویه حساب بدون هیچ مدرکی انجام نشود.
۱۰. امضای صورتجلسهای که جزئیات آن را نخواندهاید
گاهی در زمان تخلیه، موجر یا نماینده او یک برگه برای امضا ارائه میکند و مستأجر بدون خواندن دقیق آن را امضا میکند.
این کار میتواند خطرناک باشد.
مثلاً ممکن است در صورتجلسه نوشته شده باشد:
«ملک با کسر مبلغ مشخص بابت خسارت تحویل شد.»
اگر مستأجر این عبارت را بدون بررسی امضا کند، بعداً ممکن است درباره همان مبلغ دچار اختلاف شود.
قبل از امضا، دقیقاً بررسی کنید:
□ ملک در چه وضعیتی تحویل شده؟
□ کلیدها تحویل شدهاند؟
□ قبوض تسویه شدهاند؟
□ چه مبلغی از ودیعه باید پرداخت شود؟
□ آیا خسارتی مورد ادعاست؟
□ آیا مستأجر با کسر مبلغ موافق است؟
□ آیا تسویه کامل انجام شده یا هنوز مبلغی باقی مانده است؟
هیچ برگهای را فقط برای اینکه «کار زودتر تمام شود» امضا نکنید.
۱۱. قبول کردن کسر مبلغ از ودیعه بدون مشخص شدن علت
این جمله را احتمالاً بسیاری از مستأجران شنیدهاند:
«این مقدار را برای تعمیرات از پول پیش کم میکنم.»
اما مستأجر حق دارد بداند دقیقاً چه خسارتی ادعا شده است.
اگر موجر مدعی خسارت به ملک، اجاره معوق یا بدهی قبوض باشد، ماده ۴ قانون روابط موجر و مستأجر برای مطالبه این موارد از محل ودیعه، تشریفات مشخصی پیشبینی کرده است. طبق این ماده، اگر موجر بخواهد بابت خسارت یا بدهی از محل وجه یا سند تضمین استفاده کند، باید همزمان وجه یا سند را به دایره اجرا بسپارد و گواهی دفتر شعبه دادگاه صالح مبنی بر تسلیم دادخواست مطالبه ضرر و زیان یا بدهی به میزان مورد ادعا را ارائه کند؛ سپس موضوع مطابق رأی دادگاه تعیین تکلیف میشود.
بنابراین این تصور که موجر میتواند در پایان قرارداد هر مبلغی را که خودش تشخیص داد، مستقیم از ودیعه کم کند، برداشت دقیقی از ماده ۴ نیست.
البته این موضوع هم به این معنا نیست که هر ادعای موجر درباره خسارت غیرقابل قبول است. اگر واقعاً خسارتی به ملک وارد شده یا بدهی مستأجر وجود داشته باشد، امکان پیگیری آن طبق قانون وجود دارد.
۱۲. نداشتن مدرک برای وضعیت خانه هنگام تخلیه
همانطور که مستأجر باید هنگام تحویل گرفتن خانه از وضعیت آن عکس و فیلم داشته باشد، در زمان تخلیه هم بهتر است دوباره همین کار را انجام دهد.
چرا؟
چون ممکن است چند روز بعد اختلافی ایجاد شود که:
«خانه را کثیف تحویل دادی.»
یا:
«فلان وسیله هنگام تحویل سالم بود.»
یا:
«پارکینگ آسیب دیده بود.»
یا:
«قبضها پرداخت نشدهاند.»
ثبت وضعیت ملک در زمان تخلیه میتواند در چنین اختلافهایی کمککننده باشد.
بهتر است هنگام تحویل:
□ از اتاقها عکس بگیرید.
□ از آشپزخانه و سرویسها عکس بگیرید.
□ از تجهیزات موجود فیلم بگیرید.
□ عدد کنتورها را ثبت کنید.
□ کلیدها را تحویل دهید.
□ رسید یا صورتجلسه تحویل بگیرید.
□ وضعیت تسویه ودیعه را مشخص کنید.
این کار زمان زیادی نمیگیرد، اما میتواند در صورت اختلاف ارزش زیادی داشته باشد.
آیا موجر میتواند به دلیل خسارت، کل ودیعه را نگه دارد؟
نه صرفاً به این دلیل که خودش چنین ادعایی دارد.
باید بین ادعای خسارت و اثبات و مطالبه قانونی خسارت تفاوت گذاشت.
ماده ۴ قانون روابط موجر و مستأجر برای حالتی که موجر مدعی خسارت به عین مستأجره یا بدهیهایی مانند اجاره و قبوض است و میخواهد از محل ودیعه آن را مطالبه کند، سازوکار مشخصی تعیین کرده است. بنابراین موضوع به سادگیِ «موجر گفت خسارت زدهای، پس پول پیشت را نمیدهم» نیست.
از سوی دیگر، مستأجر هم نباید تصور کند هرگونه خسارت یا بدهی قابل انکار است. اگر خسارت واقعاً توسط او ایجاد شده باشد یا بدهی قطعی داشته باشد، ممکن است مسئول جبران آن باشد.
پس بهترین حالت این است که وضعیت ملک، بدهیها و تسویه حساب در زمان تخلیه شفاف و مستند شود.
اگر موجر پول پیش را پس ندهد، مستأجر چه کار کند؟
اگر قرارداد تمام شده، ملک تخلیه و تحویل شده اما موجر از استرداد ودیعه خودداری میکند، مستأجر باید ابتدا مشخص کند علت عدم پرداخت چیست.
اگر موجر مدعی خسارت یا بدهی است، بهتر است از او بخواهید ادعای خود را بهصورت روشن اعلام کند.
اگر اختلاف حل نشد، مدارک زیر را آماده کنید:
□ قرارداد اجاره
□ کد رهگیری، در صورت وجود
□ رسید پرداخت ودیعه
□ رسیدهای پرداخت اجاره
□ مدارک مربوط به تخلیه و تحویل ملک
□ عکس و فیلم زمان تحویل و تخلیه
□ رسید تسویه قبوض
□ مکاتبات با موجر
□ صورتجلسه تحویل، در صورت وجود
ماده ۴ قانون روابط موجر و مستأجر نیز برای وضعیت ودیعه هنگام تخلیه، سازوکار مشخصی دارد. بنابراین در صورت اختلاف، موضوع میتواند از مسیر قانونی پیگیری شود.
آیا کد رهگیری تضمین میکند ودیعه کامل پس داده شود؟
خیر.
کد رهگیری، اطلاعات قرارداد اجاره را در سامانه مربوط ثبت میکند و برای اثبات جزئیات قرارداد میتواند اهمیت داشته باشد، اما بهتنهایی تضمین نمیکند که هیچ اختلافی درباره خسارت، بدهی یا تخلیه ایجاد نشود.
طبق قانون ساماندهی بازار زمین، مسکن و اجارهبها، ثبت قرارداد اجاره و دریافت شناسه رهگیری برای قراردادهای مشمول، بخشی از چارچوب قانونی جدید معاملات اجاره است.
اما همچنان رفتار طرفین، متن قرارداد و نحوه تحویل ملک اهمیت دارد.
به بیان ساده:
کد رهگیری از قرارداد محافظت میکند؛ اما جای مراقبت از ملک، پرداخت منظم اجاره و مستندسازی تحویل و تخلیه را نمیگیرد.
چکلیست مستأجر برای اینکه ودیعهاش را راحتتر پس بگیرد
قبل از امضای قرارداد:
□ مبلغ دقیق ودیعه و اجاره را در قرارداد ببینید.
□ مدت اجاره و تاریخ شروع و پایان را بررسی کنید.
□ قرارداد را در مسیر قانونی مربوط ثبت و شناسه رهگیری دریافت کنید.
□ مسئولیت تعمیرات و هزینهها را مشخص کنید.
□ شرایط تخلیه و تحویل را بخوانید.
هنگام تحویل خانه:
□ از تمام قسمتهای خانه عکس و فیلم بگیرید.
□ خرابیهای قبلی را ثبت کنید.
□ وضعیت کنتورها را یادداشت کنید.
□ وسایل و تجهیزات موجود را بررسی کنید.
□ در صورت امکان صورتجلسه تحویل تهیه کنید.
در طول مدت اجاره:
□ اجاره را بهموقع پرداخت کنید.
□ رسید پرداختها را نگه دارید.
□ بدون هماهنگی، تغییرات مهم در ملک ایجاد نکنید.
□ قرارداد را بدون بررسی تمدید نکنید.
□ در صورت بروز خرابی، موضوع را به موجر اطلاع دهید.
هنگام تخلیه:
□ خانه را طبق توافق و شرایط قرارداد تحویل دهید.
□ قبوض را تسویه کنید.
□ از وضعیت ملک در زمان تخلیه عکس و فیلم بگیرید.
□ کلیدها را تحویل دهید.
□ صورتجلسه تحویل را دقیق بخوانید.
□ درباره مبلغ ودیعه و هرگونه کسر از آن، توافق و مستندات روشن داشته باشید.
جمعبندی؛ چطور اجازه ندهیم ودیعه به محل اختلاف تبدیل شود؟
ودیعه قرار نیست در پایان هر قرارداد اجاره به یک دعوای جدید تبدیل شود. بخش زیادی از اختلافات مربوط به پول پیش، از همان ابتدای قرارداد قابل پیشگیری است.
مستأجری که وضعیت خانه را هنگام تحویل ثبت میکند، اجاره را منظم میپردازد، رسیدهای خود را نگه میدارد، بدون اجازه تغییرات مهم در ملک ایجاد نمیکند، قرارداد اجاره را به شکل قابل استناد تنظیم میکند و هنگام تخلیه نیز تحویل ملک را مستند میکند، در موقعیت بسیار بهتری برای پیگیری حقوق خود قرار دارد.
از طرف دیگر، موجر نیز نمیتواند صرفاً با ادعای کلی خسارت، بدون رعایت تشریفات قانونی، هر مبلغی را که خواست از ودیعه کم کند. ماده ۴ قانون روابط موجر و مستأجر برای ادعای خسارت، اجاره معوق و برخی بدهیها سازوکار مشخصی تعیین کرده است.
در کنار این موضوع، ثبت قرارداد اجاره و دریافت شناسه رهگیری نیز در چارچوب قانون ساماندهی بازار زمین، مسکن و اجارهبها اهمیت پیدا کرده است. طبق این قانون، اطلاعات اصلی قرارداد از جمله مدت، مبلغ اجاره و مبلغ قرضالحسنه باید ثبت شود و پس از تأیید طرفین و دو شاهد، شناسه رهگیری اخذ شود.
بنابراین برای مستأجر، بهترین استراتژی این نیست که فقط در روز تخلیه نگران پس گرفتن پول پیش باشد. ودیعه از روز اول قرارداد نیاز به مراقبت دارد؛ از نحوه تنظیم قرارداد و ثبت آن گرفته تا پرداخت اجاره، نگهداری از خانه و مستندسازی لحظه تحویل.
هرچه این مراحل دقیقتر انجام شوند، احتمال اینکه در پایان قرارداد بر سر مبلغ ودیعه، خسارت یا بدهی اختلاف جدی ایجاد شود، کمتر خواهد بود.
سوالات متداول
آیا موجر میتواند هر خسارتی را از ودیعه کم کند؟
خیر. صرف ادعای موجر به معنای قطعی بودن مبلغ خسارت نیست. قانون برای مطالبه خسارت یا بدهی از محل ودیعه تشریفات مشخصی دارد و اختلاف درباره خسارت میتواند نیازمند رسیدگی قانونی باشد.
اگر خانه را سالم تحویل گرفته باشم، چطور از خودم در برابر ادعای خسارت دفاع کنم؟
از خانه هنگام تحویل عکس و فیلم بگیرید و خرابیهای موجود را در صورتجلسه یا قرارداد ثبت کنید. همین مستندات میتوانند در زمان تخلیه بسیار مهم باشند.
آیا نپرداختن اجاره ماه آخر از ودیعه کم میشود؟
نباید بدون توافق روشن، ودیعه و اجارهبها را یکسان فرض کرد. اگر اجارهای پرداخت نشده باشد، موجر میتواند طبق مقررات مربوط آن را مطالبه کند؛ بهتر است پرداختها و هرگونه توافق درباره تسویه از محل ودیعه مستند باشد.
آیا داشتن کد رهگیری برای پس گرفتن پول پیش کافی است؟
خیر. کد رهگیری اطلاعات قرارداد را ثبت میکند، اما تضمین مطلق بازگشت ودیعه نیست. وضعیت ملک، پرداخت اجاره، خسارتهای احتمالی و نحوه تخلیه نیز اهمیت دارند.
اگر موجر پول پیش را پس ندهد چه کار کنم؟
ابتدا علت عدم پرداخت را مشخص و مدارک قرارداد، پرداخت ودیعه، پرداخت اجاره و تحویل ملک را جمعآوری کنید. اگر اختلاف حل نشد، میتوان موضوع را از مسیر قانونی پیگیری کرد.
آیا مستأجر باید هنگام تخلیه از خانه عکس بگیرد؟
اجبار عمومی برای عکس گرفتن وجود ندارد، اما از نظر عملی کار بسیار مفیدی است. عکس و فیلم میتواند وضعیت ملک در زمان تخلیه را مستند کند و در صورت اختلاف درباره خسارت، به اثبات وضعیت ملک کمک کند.
آیا قرارداد اجاره حتماً باید کد رهگیری داشته باشد؟
طبق ماده ۶ قانون ساماندهی بازار زمین، مسکن و اجارهبها، ماده ۲ قانون روابط موجر و مستأجر اصلاح شده و در قراردادهای اجاره، مدت، مبلغ اجاره و مبلغ قرضالحسنه باید تصریح و قرارداد در سامانههای مربوط ثبت شود و پس از تأیید طرفین و دو شاهد، شناسه رهگیری اخذ شود.
آیا مستأجر میتواند هر تغییری در خانه ایجاد کند؟
خیر. بهتر است پیش از تغییرات قابل توجه در ملک، قرارداد را بررسی و با موجر هماهنگ کنید. برای تغییراتی که وضعیت ملک را عوض میکنند، توافق کتبی میتواند از اختلاف بعدی جلوگیری کند.
