این روزها گرفتن وام مسکن بدون ضامن، تبدیل به یکی از دغدغههای اصلی افرادی شده که قصد خرید خانه، تکمیل بودجه یا حتی بازسازی ملک خود را دارند. از طرفی پیدا کردن ضامن رسمی برای بسیاری از متقاضیان ساده نیست و همین موضوع باعث شده وام مسکن با سند خانه بیش از گذشته مورد توجه قرار بگیرد.
اما واقعیت این است که شرایط گرفتن وام مسکن با سند خانه، آنقدرها هم که در نگاه اول به نظر میرسد ساده نیست. مبلغ وام، نوع بانک، ارزش ملک، سن بنا، وضعیت اعتباری متقاضی و حتی نوع سند، همگی در تصمیم نهایی بانک تأثیر دارند. در این مقاله سعی کردهایم بانکهایی را بررسی میکنیم که بهصورت مستقیم یا
غیرمستقیم امکان دریافت وام مسکن با پشتوانه سند ملکی را فراهم کردهاند. هدف این بررسی، ارائه تصویری شفاف از شرایط واقعی هر بانک، تفاوتها، محدودیتها و مسیر درست اقدام است تا قبل از مراجعه حضوری، بدانید کدام بانک با شرایط شما همخوانی بیشتری دارد.
وام مسکن با سند خانه چیست؟
وام مسکن با سند خانه نوعی تسهیلات بانکی است که در آن، سند ملکی بهعنوان وثیقه نزد بانک قرار میگیرد و متقاضی در ازای آن وام دریافت میکند. در این روش، تمرکز اصلی بانک روی ارزش ملک و اعتبار مالی متقاضی است و در بسیاری از موارد، نیازی به معرفی ضامن رسمی وجود ندارد یا نقش ضامن بسیار کمرنگتر میشود.
این نوع وام معمولاً برای اهداف مختلفی استفاده میشود؛ از خرید خانه گرفته تا تعمیر و بازسازی یا حتی جبران کسری نقدینگی. البته باید توجه داشت که همه بانکها همه نوع وام را فقط با سند ملکی ارائه نمیدهند و شرایط هر بانک متفاوت است.
انواع وام مسکن با سند خانه
بانکها با توجه به سیاستهای اعتباری خود، تسهیلات مسکن را در قالب طرحهای مختلف ارائه میکنند. شناخت این وامها کمک میکند انتخاب دقیقتری داشته باشید و وقت خود را صرف گزینههای نامناسب نکنید.
- وام مسکن بازنشستگان
وام مسکن بازنشستگان مخصوص افرادی است که از حقوق بازنشستگی یا مستمری برخوردارند و معمولاً فاقد مسکن هستند. به دلیل داشتن درآمد ثابت، فرآیند اعتبارسنجی این گروه سادهتر انجام میشود.
در این نوع وام، سند ملکی میتواند بهعنوان وثیقه اصلی مورد استفاده قرار بگیرد. مبلغ وام، نرخ سود و مدت بازپرداخت بسته به بانک ارائهدهنده و طرح انتخابی متفاوت است. برخی بانکها در کنار سند، سپردهگذاری یا مسدودی بخشی از مبلغ را هم شرط میکنند.
- وام مسکن جوانان
وام مسکن جوانان یکی از بلندمدتترین طرحهای بانکی برای خانهدار شدن است. این وام بر پایه سپردهگذاری تدریجی طراحی شده و معمولاً خانوادهها از سالهای اولیه برای فرزندان خود حساب باز میکنند.
در این طرح، پس از گذشت حداقل چند سال سپردهگذاری، امکان دریافت وام با مبالغ بالا فراهم میشود. سقف وام در پایان دوره سپردهگذاری در تهران، مراکز استانها و شهرهای کوچک متفاوت است و بازپرداخت آن میتواند تا ۲۰ سال ادامه داشته باشد. برای تکمیل فرآیند دریافت این وام، ارائه سند ملکی آزاد الزامی است.
- وام مسکن با اوراق حق تقدم
اگر زمان کافی برای سپردهگذاری ندارید و بهدنبال دریافت سریعتر وام هستید، وام مسکن با اوراق حق تقدم گزینه مناسبتری است. در این روش، متقاضی باید به ازای مبلغ وام درخواستی، اوراق مربوطه را خریداری کند.
سقف این وام بسته به شهر محل سکونت و وضعیت تأهل متفاوت است. معمولاً برای زوجها مبلغ بیشتری در نظر گرفته میشود. در این نوع تسهیلات، سند ملک خریداریشده یا ملکی دیگر بهعنوان وثیقه در رهن بانک قرار میگیرد و امکان ترکیب آن با وام جعاله نیز وجود دارد.
- وام جعاله (تعمیر و بازسازی)
وام جعاله مخصوص تعمیر، تکمیل یا بازسازی واحدهای مسکونی است. این وام تقریباً در همه بانکها ارائه میشود و سند ملکی نقش اصلی را در ضمانت آن دارد.
مبلغ وام جعاله، نرخ سود و مدت بازپرداخت بسته به بانک متفاوت است. برخی بانکها بخشی از مبلغ وام را تا پایان بازپرداخت مسدود میکنند و برخی دیگر وام جعاله را بهصورت همزمان با وام خرید مسکن ارائه میدهند.
-
شرایط گرفتن وام مسکن با سند خانه
بانکها برای کاهش ریسک بازپرداخت، مجموعهای از شرایط عمومی را برای دریافت وام با سند ملکی در نظر میگیرند. دانستن این شرایط قبل از اقدام، از رد شدن پرونده و اتلاف زمان جلوگیری میکند.
مهمترین شرایط عبارتاند از:
- نداشتن چک برگشتی یا بدهی معوق بانکی
- داشتن رتبه اعتباری مناسب
- حداقل سن ۱۸ سال و حداکثر حدود ۷۰ سال
- آزاد بودن سند ملک (در رهن یا بازداشت نباشد)
- ششدانگ بودن سند و کاربری مسکونی
- داشتن پایانکار معتبر
- سن بنای معمولاً کمتر از ۲۵ سال
- ارائه مدارک شغلی و گردش حساب قابل قبول
هرچه ارزش ملک بالاتر و وضعیت اعتباری متقاضی بهتر باشد، شانس دریافت مبلغ وام بالاتر خواهد رفت.
مدارک لازم برای دریافت وام با سند ملکی
در فرآیند دریافت وام، بانکها برای احراز هویت متقاضی و بررسی ارزش وثیقه، مدارک مشخصی را درخواست میکنند. این مدارک ممکن است بسته به بانک یا نوع وام کمی تفاوت داشته باشد، اما چارچوب کلی آنها مشابه است.
مدارک رایج شامل موارد زیر میشود:
- اصل شناسنامه و کارت ملی
- اصل سند مالکیت ملک
- پایانکار ساختمان
- گزارش کارشناسی ملک
- مدارک شغلی (گواهی اشتغال، فیش حقوقی یا گردش حساب)
- در برخی موارد، جواز کسب یا پروانه ساخت
مبلغ وام مسکن با سند خانه در سال ۱۴۰۴
مبلغ وام مسکن با سند خانه عدد ثابتی نیست و به عوامل مختلفی بستگی دارد. شهر محل ملک، نوع وام، وضعیت تأهل و ارزش کارشناسی ملک از مهمترین این عوامل هستند.
بهطور معمول:
بانکها بین ۶۰ تا ۷۰ درصد ارزش ملک را وام میدهند
وام زوجین نسبت به مجردین سقف بالاتری دارد
ترکیب وام خرید با وام جعاله، مبلغ نهایی را افزایش میدهد
قوانین حمایتی خانواده میتواند سقف وام را بالاتر ببرد
ارزیابی نهایی ملک توسط کارشناس بانک انجام میشود و معمولاً مبلغ کارشناسی کمی کمتر از قیمت بازار است.
شرایط وام مسکن با سند خانه
هر بانک سیاست اعتباری خاص خود را دارد و نمیتوان یک نسخه واحد برای همه بانکها پیچید. آشنایی با شرایط بانکها کمک میکند انتخاب آگاهانهتری داشته باشید.
بانک رسالت
بانک رسالت در چند سال اخیر یکی از بانکهایی بوده که وام با وثیقه سند ملکی ارائه میدهد. این تسهیلات برای افرادی مناسب است که توان بازپرداخت دارند اما نتوانستهاند ضامن رسمی معرفی کنند. سند ملکی بهعنوان وثیقه اصلی پذیرفته میشود و بانک بر اساس ارزش کارشناسی ملک، مبلغ وام را تعیین میکند.
شرایط معمول:
- نیاز به گردش حساب و اعتبارسنجی متقاضی
- سند باید ششدانگ و آزاد باشد
- ارزش ملک تعیینکننده سقف وام است
مدت بازپرداخت معمولاً بین ۵ تا ۱۰ سال متغیر است، و نرخ سود بر اساس بخشنامههای بانکی همان سال تعیین میشود.
بانک سامان
بانک سامان یکی از بانکهای شناختهشده در ارائه تسهیلات با وثیقه سند ملکی است. در این بانک، سقف وام معمولاً نسبت به برخی بانکهای دیگر بالاتر تعیین میشود، اما دریافت آن با شرایطی مانند میانگین حساب مناسب و اعتبارسنجی کامل همراه است.
شرایط معمول:
- ارائه سند ملک بهعنوان وثیقه
- میانگین حساب چندماهه در بانک
- گردش حساب مثبت و سابقه اعتباری قابل قبول
در این بانک ممکن است بخشی از مبلغ وام تا زمان تسویه کامل مسدود شود و نرخ سود در بخشنامه بانک تعیین میگردد.
بانک مهر ایران
بانک مهر ایران نیز در سالهای اخیر امکان ارائه وام با وثیقه سند ملکی را فراهم کرده است. در این بانک، مبلغ وام وابسته به ارزش ملک و وضعیت مالی متقاضی است و معمولاً دوره بازپرداخت قابل توجهی دارد.
شرایط رایج:
- سند ششدانگ و آزاد
- ارائه مدارک هویتی و شغلی
- اعتبارسنجی متقاضی
این تسهیلات برای متقاضیانی که نیاز به نقدینگی فوری دارند مناسب است.
بانک شهر
بانک شهر نیز در فهرست بانکهایی قرار دارد که بر اساس سند ملکی، تسهیلات ارائه میدهند. در این بانک معمولاً وامها با اهداف متنوع (از جمله خرید، تعمیر یا تامین نقدینگی) قابل ارائه است.
شرایط معمول:
- ارزش کارشناسی ملک مهمترین عامل تعیین سقف وام
- اعتبارسنجی از طریق گردش حساب
- سند ششدانگ و آزاد
- بانک شهر معمولاً دوره بازپرداخت متوسط تا بلندمدت برای این نوع تسهیلات در نظر میگیرد.
بانک مسکن
این بانک علاوه بر طرحهای متداول وام مسکن، در برخی موارد از وثیقه سند ملکی برای ارائه تسهیلات استفاده میکند، بهویژه اگر سند ملک در مجموعه مدارک مورد پذیرش بانک قرار گیرد. این بانک بهدلیل تخصصی بودن در حوزه مسکن، ممکن است فرصتهای ترکیبی و انعطافپذیری بیشتری داشته باشد.
نکات مهم در بانک مسکن:
- امکان ترکیب تسهیلات خرید با وام جعاله
- نیاز به سند معتبر و پایانکار
- ارزیابی دقیق ملک توسط کارشناس بانک
بنابراین اگر سند ملکی شما شرایط کامل را داشته باشد، این بانک میتواند گزینه مناسبی برای دریافت تسهیلات مسکن و مرتبط با ملک باشد.
بانک ملت
بانک ملت نیز در میان بانکهایی قرار میگیرد که تسهیلات با وثیقه سند ملکی ارائه میدهند. شرایط معمولاً با بررسی گردش حساب، اعتبار مالی و ارزشیابی ملک همراه است. این بانک ممکن است در بعضی موارد نیاز به ضامن کمرنگ یا مکمل داشته باشد.
شرایط رایج:
- سند ملکی باید ششدانگ و آزاد باشد
- گردش حساب و اعتبار مالی مناسب
- ارزش ملک تعیینکننده سقف وام
بانک صادرات
بانک صادرات نیز در زمره بانکهایی است که وام با وثیقه سند ملکی ارائه میکند. این تسهیلات معمولا برای تامین نقدینگی، خرید یا اهداف متنوع دیگر قابل استفاده است و شرایط دریافتی آن بسته به شعبه متفاوت است.
شرایط معمول:
- ارائه سند ششدانگ
- ارزیابی ملک توسط کارشناس
- بررسی وضعیت اعتباری متقاضی
این بانک ممکن است برای کسانی که سابقه مالی تمیز دارند انتخاب مناسبی باشد.
بانک پارسیان
برخی گزارشها و منابع معتبر نشان میدهند که بانک پارسیان هم تسهیلاتی با استفاده از سند ملکی بهعنوان وثیقه ارائه میدهد. این بانک ممکن است در شرایط خاص، همراه با تحلیل اعتبار متقاضی و ارزش ملک، تسهیلات را پرداخت کند.
نکات مهم:
- وجود شرایط اعتبارسنجی
- ارزش ملک تعیینکننده مبلغ
- ممکن است در موارد خاص ضامن بخواهد
در مجموع، این بانک برای کسانی که شرایط کامل اعتبارسنجی را دارند و سند معتبر ارائه میکنند، میتواند گزینه مناسبی باشد.
بانک ملی ایران — طرح «تملی» و نحوه ارتباط آن با وام مسکن
بانک ملی ایران بهطور مشخص وام مسکن با سند ملکی بهصورت مستقیم مانند برخی بانکهای دیگر ارائه نمیکند، اما یکی از روشهایی که برای دریافت تسهیلات مسکن از طریق این بانک وجود دارد، استفاده از حساب ویژه سرمایهگذاری به نام «تملی» است. در این طرح متقاضیان میتوانند با سپردهگذاری در حساب ویژه
تملی به تدریج امکان دریافت اوراق گواهی حق تقدم وام مسکن را فراهم کنند و سپس از این اوراق برای دریافت وام مسکن استفاده کنند.
این روش با چند مرحله و ویژگی همراه است:
متقاضیان ابتدا باید در حساب ویژه تملی سپردهگذاری کنند و میانگین مانده حساب را حفظ کنند.
بر اساس میزان سپرده و مدت نگهداشتن آن، بانک بهصورت تدریجی اوراق گواهی حق تقدم تسهیلات مسکن به حساب فرد تخصیص میدهد.
این اوراق سپس میتواند برای دریافت وام مسکن از بانک یا فروش در بازار ثانویه استفاده شود، اما بهصورت مستقیم وام مسکن بانک ملی با سند مالکیت صرف ارائه نمیشود.
به بیان دیگر، بانک ملی در سال جاری وام مسکن مستقل بر پایه رهن سند ملک ارائه نمیدهد؛ بلکه متقاضی باید از طریق سازوکار سپردهگذاری و دریافت اوراق حق تقدم تملی به وام دست پیدا کند و در نهایت این اوراق را نزد بانک مسکن یا شعب مرتبط ارائه و تسهیلات بگیرد.
در برخی بانکها میبینی که سند ملکی بهطور مستقیم تضمین وام میشود، اما در بانک ملی این روند مستقیماً با سند ملک انجام نمیگیرد و بخشنامههای رسمی بانک بر محور حساب تملی و اوراق حق تقدم تنظیم شدهاند.
نکات حقوقی مهم قبل از گرفتن وام
قبل از اینکه سند ملک خود را در رهن بانک بگذارید، حتماً به این نکات توجه کنید:
- تا زمان تسویه کامل وام، امکان فروش رسمی ملک وجود ندارد
- تأخیر در پرداخت اقساط میتواند منجر به اجرائیه بانکی شود
- قرارداد تسهیلات را دقیق و کامل مطالعه کنید
- ارزش کارشناسی بانک با قیمت بازار متفاوت است
جمعبندی نهایی
وام مسکن با سند خانه میتواند راهحل مناسبی برای خرید یا تعمیر ملک باشد، بهشرطی که با آگاهی کامل اقدام شود. شناخت شرایط بانکها، بررسی توان بازپرداخت و توجه به تعهدات حقوقی، مهمترین عواملی هستند که نباید نادیده گرفته شوند. اگر سند ملک شما آزاد است و از نظر اعتباری وضعیت مناسبی دارید، این نوع وام میتواند مسیر خانهدار شدن را کوتاهتر و منطقیتر کند.
سوالات متداول
- آیا همه بانکها در سال ۱۴۰۴ وام با سند ملکی میدهند؟
خیر. همه بانکها این نوع وام را ارائه نمیکنند. برخی بانکها مانند رسالت، سامان، مهر ایران، شهر، مسکن، ملت، صادرات و پارسیان این تسهیلات را در قالب طرحهای خاص ارائه میدهند، اما ممکن است شرایط، سقف مبلغ، سود و مدارک مورد نیاز در هر بانک متفاوت باشد.
- سند ملکی باید چه ویژگیهایی داشته باشد تا بانک آن را بپذیرد؟
سند باید ششدانگ، آزاد (در رهن یا بازداشت نباشد)، دارای پایانکار معتبر و متعلق به ملک مسکونی باشد. بانکها معمولاً سندهای تجاری یا غیرمسکونی را برای وام مسکن نمیپذیرند.
- آیا دریافت این نوع وام بدون ضامن ممکن است؟
در بسیاری از بانکها با ارائه سند ملکی، نیاز به ضامن رسمی بهشدت کاهش پیدا میکند یا در بعضی موارد حذف میشود. با این حال، بسته به ارزش ملک و شرایط اعتبارسنجی متقاضی، در مواردی ممکن است بانک ضامن نیز درخواست کند.
- نرخ سود و بازپرداخت این وامها چقدر است؟
نرخ سود و دوره بازپرداخت برای هر بانک متفاوت است. به طور کلی، سودها معمولاً بر اساس بخشنامههای بانکی همان سال تعیین میشود و دوره بازپرداخت بین چند سال تا حداکثر ده سال یا بیشتر میتواند متغیر باشد.
- آیا این نوع وام فقط برای خرید مسکن است؟
نه. بانکها بسته به سیاست خود ممکن است این نوع وام را برای تامین نقدینگی، خرید، تعمیر یا بازسازی ملک نیز پرداخت کنند. به عبارت دیگر، هدف و کاربرد وام میتواند متفاوت باشد.
- آیا ارزش کارشناسی ملک با قیمت بازار متفاوت است؟
بله. در بسیاری از موارد، ارزش کارشناسی که کارشناس بانک تعیین میکند نسبت به قیمت بازار کمتر است و این موضوع میتواند روی سقف وام نهایی تأثیر بگذارد.
- آیا داشتن چک برگشتی یا بدهی بانکی مانع دریافت وام میشود؟
بله. بسیاری از بانکها در فرآیند اعتبارسنجی، نبود چک برگشتی یا بدهی معوق را شرط میکنند. وجود سابقه مالی نامناسب ممکن است شانس دریافت تسهیلات را کاهش دهد یا منجر به رد درخواست شود.
- آیا میتوان از چند بانک همزمان وام گرفت؟
این موضوع بستگی به ظرفیت وثیقه ملک، قوانین بانک مرکزی و توافق میان بانکها دارد. در برخی موارد که سند ظرفیت وثیقه بیشتری داشته باشد و بانکها سهم مشخصی بپذیرند، امکان دریافت همزمان از دو بانک وجود دارد، اما معمولا فرآیند پیچیدهتر میشود.
